Polsbandjes onderzoek

Onderzoeksverslag Polsbandjes voor goede doelen

Inleiding

In 2004 en 2005 zijn miljoenen rubberen polsbandjes verkocht voor goede doelen. Verschillende kleuren voor verschillende doelstellingen, soms zelfs meerdere polsband-initiatieven voor hetzelfde doel. Vele initiatieven kregen medewerking van de media, retailers en sponsors uit het bedrijfsleven.

Omdat er veel publiciteit is geweest voor werving en over de acties zelf, maar weinig aandacht wordt besteed aan de resultaten van de polsbandjes verkoop, heeft de Donateursvereniging hier onderzoek naar gedaan. De volgende polsband projecten zijn opgenomen in dit onderzoek (voor zover het gaat om verkopen van polsbandjes in Nederland):

  •     LiveStrong (geel);
  •     Ik steun Sri Lanka (blauw);
  •     Respect2All (oranje);
  •     Band Tegen Geweld (rood);
  •     Respect (rood); en
  •     Stand Up Speak Up (zwart &wit).

Werkwijze

Begin 2005 is een vrijwilliger van de Donateursvereniging gestart met het verzamelen van informatie. Toen bleek hoeveel tijd het zou gaan kosten om de gewenste informatie te vinden, heeft de Donateursvereniging in mei 2005 Financial Transparency B.V gevraagd haar te assisteren bij haar onderzoek. Financial Transparency heeft per email alle betrokken initiatiefnemers benaderd. In de email werd het onderzoek uitgelegd, de vragen gesteld en werd kenbaar gemaakt dat de Donateursvereniging voornemens is de resultaten uit het onderzoek te publiceren. Alle initiatiefnemers van bovenstaande projecten hebben uiteindelijk hun medewerking verleend aan het onderzoek.

De gestelde vragen waren:

  • Hoeveel polsbandjes zijn er in Nederland verkocht? (indien niet beschikbaar voor Nederland, dan voor Europa of wereldwijd)
  • Wat is de opbrengst hiervan? (incl./excl. BTW)
  • Welke kosten zijn gemaakt?  (incl./excl. BTW)
  • Welk bedrag is uiteindelijk bestemd voor het goede doel>
  • Is deze informatie gecommuniceerd aan/beschikbaar voor de donateur?

Naast de via internet beschikbare informatie is door de initiatiefnemers telefonisch en/of per email informatie verstrekt. Initiatiefnemers van “Ik steun Sri Lanka”, “Respect2All”, “Band Tegen Geweld” en “Stand Up Speak Up” zijn bovendien bereid geweest om in een persoonlijk gesprek nadere toelichting te geven.

De polsband-initiatiefnemers zijn in de gelegenheid gesteld de rapportage te verifiëren op feitelijke juistheid. De meeste initiatiefnemers hebben hierop enkele aanvullingen verstrekt of nuances in de tekst aangebracht. Band Tegen Geweld heeft per email laten weten het eens te zijn met de opzet van de rapportage. Alleen Respect2All is uiteindelijk bereid geweest de feitelijke juistheid te bevestigen door middel van het tekenen van een bevestigingsbrief.

Resultaten

resultaten polsband

communicatie aan donateurs

De Donateursvereniging rapporteert hieronder per onderzocht polsbandje haar belangrijkste bevindingen, inclusief een advies aan iedere organisatie. Tot slot worden algemene conclusies weergegeven.

LiveStrong (geel)

De Lance Armstrong Foundation (“LAF”) is in 1997 opgericht door Lance Armstrong en verstrekt praktische informatie en hulpmiddelen aan mensen met kanker om hun ziekte te overwinnen en “to live strong”.

Eén van de mogelijkheden om aan deze stichting geld te doneren is door middel van het kopen van een geel polsbandje met de tekst LIVESTRONG. De LAF website vermeldt dat zo’n 55 miljoen mensen wereldwijd een LIVESTRONG polsbandje dragen. De polsbandjes zijn voor $ 1 via de website te bestellen of in bepaalde winkels te koop.

Over de LAF zelf is veel informatie te vinden op www.livestrong.org. De stichting heeft ook een overzicht verstrekt van media waarin over het onderwerp is geschreven. De meest actuele financiële informatie op de website betreft o.a. het jaarverslag over 2004. LAF heeft diverse “merchandising” projecten en zegt niet over separate informatie over het polsbandjes project te beschikken (zoals kosten en opbrengsten). Ook verkopen van polsbandjes in Nederland worden niet apart geregistreerd en zijn dus niet te “ontvlechten”.

LAF gaf in een email aan dat 80-85% van de opbrengst van de polsbandjes aan de doelstelling wordt besteed. Dit is helaas nergens te verifiëren.
In het jaarverslag van 2004 staat informatie over merchandising (verkoop van producten, waaronder ook polsbandjes). Een opbrengst van $ 26,2 miljoen is behaald met ‘program merchandising en services’. Daar staat een bedrag van $ 6,3 miljoen aan kosten tegenover (excl. overhead).

Tip van de Donateursvereniging:
“Houd per land, en in ieder geval per project/product, bij wat er is verkocht en de resultaten hiervan. Zo kunnen donateurs gericht geïnformeerd worden en is bovendien te zien welke projecten succesvol zijn en welke niet.”

Ik steun Sri Lanka (blauw)

De reisbranche trok zich het lot van de slachtoffers van de tsunami zeer aan. Onder auspiciën van de ANVR werd geld ingezameld door middel van o.a. een benefietconcert op de vakantiebeurs, donaties door verschillende reisorganisaties bij een geboekte vakantie en acties door medewerkers in de vorm van het “doneren” van vakantiedagen. Daarnaast heeft Jos Neijenhuis, mededirecteur van Fox Vakanties, in samenwerking met de Jaarbeurs en de ANVR het idee opgevat om blauwe polsbandjes met de tekst “Ik steun Sri Lanka” te laten produceren en verkopen ten behoeve van de tsunami slachtoffers.

In totaal zijn er 60.000 polsbandjes geproduceerd. De inkoop- en productiekosten zijn door ANWB voor haar rekening genomen. De transportkosten zijn gedragen door Martinair. Fox Vakanties betaalt de reis- en verblijfkosten, administratiekosten en kosten van derden die ten behoeve van het geïnitieerde project worden gemaakt, zodat de donaties voor 100% ten behoeve van de gekozen projecten worden ingezet.

Fox schat dat er in totaal zo’n 25.000 bandjes zijn verkocht op de Vakantiebeurs (en dus niet het eerder op de website www.reisbranchevoorazie.nl gecommuniceerde aantal van 80.000: zoveel zijn er niet eens geproduceerd…) dan wel via de vestigingen van de ANWB. De totale opbrengst van de verkochte bandjes bedraagt zo’n € 50.000. Dit bedrag is, tezamen met andere door de reisbranche gedoneerde gelden, (ongespecificeerd) overgemaakt aan de Stichting Orange Angel. De operationele begeleiding van gelden ten behoeve van projecten in Sri Lanka is uitbesteed aan deze stichting.

De ontvangen gelden worden door Stichting Orange Angel aangewend voor de bouw van huizen voor de tsunami slachtoffers in het dorpje Kosgoda in Sri Lanka. Momenteel zijn 10 huizen opgeleverd en zijn er nog 13 in aanbouw die naar verwachting eind december 2005 gereed zullen zijn. Na oplevering van deze huizen wil de stichting starten met de bouw van een community center en nog meer woningen.

Er is geen aparte website voor de polsbandjes. Via de website www.reisbranchevoorazie.nl communiceert de reisbranche over de ontvangen gelden uit de actie, de door de reisbranche genomen initiatieven en de projecten waaraan de gelden worden besteed. Behalve totaalbedragen worden geen nadere financiële details verstrekt. Op een later tijdstip zullen door de ANVR nadere financiële details worden verstrekt met betrekking tot de gerealiseerde projecten. Verder wordt door de reisbranche via het vakblad “Reisrevue” gecommuniceerd over de te besteden gelden alsmede de gerealiseerde projecten.

Fox Vakanties communiceert aan haar donateurs via haar website (www.fox.nl). Periodiek wordt een reisverslag gepubliceerd, waarin een toelichting wordt verstrekt over de bouw van de huizen en het verstrekken van vissersboten. Ook indien het project tegenslagen ondervindt wordt hierover gecommuniceerd. Donateurs ontvangen verder individueel bericht wanneer de door hen gedoneerde boot is afgeleverd. Behalve de totaalopbrengst en inzicht in de kosten per boot, worden vooralsnog geen nadere financiële details verstrekt. Fox geeft echter aan dat zij nadat het project is voltooid ook de totale financiële kosten en baten zal publiceren.

Tip van de Donateursvereniging:
“Communiceer naast totaalopbrengsten van de reisbranche ook de opbrengsten en resultaten van individuele acties, zodat donateurs kunnen zien wat de door hen gesponsorde acties hebben bijgedragen aan het totaal”.

Respect2All (oranje)

Naar aanleiding van de maatschappelijke onrust die in Nederland ontstond na de moord op Theo van Gogh, hebben zeven Amsterdamse vrienden (waaronder Mark Blaisse, Thom Hoffman, Monica Vos en Oscar Sjoerds) de stichting Respect2all (“R2A”) opgericht. Doelstelling is het bevorderen van verdraagzaamheid, dialoog, begrip en wederzijds respect in Nederland. R2A heeft daarvoor een nationale actie georganiseerd met oranje polsbandjes (€ 1 per stuk). Op de verpakking staat “100% van de opbrengst gaat naar bovengenoemde projecten”. Op de website wordt gemeld dat tenminste 50% wordt besteed aan de doelstelling.

De totale opbrengst uit de verkochte bandjes (zo’n 1,5 miljoen) bedraagt
€ 1.155.000 (exclusief BTW). Hiervoor zijn volgens R2A’s website voor een bedrag van circa € 159.000 aan inkoopkosten en € 175.000 aan overige kosten gemaakt:

  • Inkoopkosten betreffen voorbereidingskosten zoals reiskosten, malontwikkeling, productie, kwaliteitscontrole en distributiekosten van de polsbandjes van het Verre Oosten naar Nederland en van Schiphol naar de distributiepunten. KLM heeft de kosten van het transport van de eerste 100.000 bandjes voor haar rekening genomen. Volgende transporten zijn in eerste instantie tegen korting uitgevoerd;
  • Overige kosten betreffen kosten voor reclame, ontwikkelen en onderhouden van de website, juridisch advies, notariskosten, bankkosten, etc. Ter promotie van de doelstelling is in december een landelijke reclamecampagne van start gegaan met TV-spots, abri’s, advertenties, etc. De initiatiefnemers hebben hier volgens Mark Blaisse belangeloos aan meegewerkt. Er is slechts sprake geweest van een vergoeding voor “out-of-pocket” kosten. Verder hebben bedrijven als De Telegraaf en Volkskrant kortingen gegeven voor het plaatsen van advertenties en hebben MTV, TMF en Nickelodeon gratis zendtijd ter beschikking gesteld.

In totaal heeft het project een resultaat van ruim € 821.000 opgebracht. Een bedrag van € 800.000 is inmiddels aan het Oranje Fonds overgemaakt, waar R2A een fonds op naam heeft opgericht. Uit dit bedrag dient overigens ook de vergoeding aan het Oranje Fonds (max. € 48.000) nog te worden betaald, Uit de overblijvende € 21.000 wordt in ieder geval een vergoeding aan Merison betaald ter dekking van de door hen gemaakte kosten voor het opslaan van de resterende polsbandjes. (Merison heeft de stichting op operationeel en financieel gebied begeleid). Het restant bedrag, alsmede de eventueel nog te realiseren opbrengsten uit de verkopen van de overgebleven polsbandjes, zullen eveneens, onder aftrek van nakomende kosten, aan het fonds ter beschikking worden gesteld.

R2A is voornemens de gelden te besteden aan drie projecten ten behoeve van de bewustwording van wederzijds respect voor de jeugd in Nederland:

  • in een oplage van bijna 1 miljoen zullen boekjes worden vervaardigd, ten behoeve van leerlingen in groep 2 – 4 van de basisschool, waarin het gedachtegoed van R2A wordt verwoord en uitgebeeld. Deze boekjes zullen rond Sinterklaas gratis door de verkooppunten, die R2A hebben geholpen bij het verkopen van de polsbandjes, worden aangeboden;
  • ten behoeve van leeftijdscategorie groep 7 & 8 van de basisschool, zal een pro-actief lesprogramma inclusief interactieve website worden gecreëerd, waarop leerlingen (en leraren) van scholen met elkaar van gedachten kunnen wisselen en van elkaar kunnen leren om zodoende een bijdrage te kunnen leveren aan het ontwikkelen van wederzijds respect;
  • voor alle leeftijden vanaf groep 6 zullen in samenwerking met de Johan Cruijff Foundation en de stichting “Meer dan Voetbal” in 2006 R2A buurtvoetbaltoernooien worden georganiseerd en zullen buurtverenigingen door middel van “toernooikits” en een geldbedrag in staat worden gesteld om via sport wederzijds respect te kweken.

R2A communiceert over haar doelstellingen en gang van zaken via haar website. Hierop wordt tevens melding gemaakt van personen en bedrijven die belangeloos aan de actie meewerken. Kwantitatieve gegevens als totale opbrengst, totale kosten en resultaat worden eveneens via de website gecommuniceerd.

Tip van de Donateursvereniging:
“Als u op de verpakking communiceert dat 100% van de opbrengst aan projecten wordt besteed, en op de website dat minimaal 50% terecht komt bij de doelstelling, dan schept dat verwarring. Er worden bepaalde verwachtingen gewekt bij donateurs, die wel de verpakking zien, maar misschien niet de website met uitleg. Het moet duidelijk zijn of opbrengst  inclusief of exclusief de gemaakte kosten is. Anders is het beter om van resultaat te spreken, in plaats van opbrengst.

“Op de website is veel informatie te vinden. Het (in overleg met uw accountant) openbaar maken via uw website van een accountantsverklaring zou een mogelijkheid zijn om nog gedetailleerder verantwoording af te leggen aan donateurs. De uitkomsten van een accountantsonderzoek zeggen immers meer dan uitsluitend de melding dat de projectadministratie door een accountant wordt/is gecontroleerd”.

Band Tegen Geweld (rood)

Naar aanleiding van de moord op Theo van Gogh wilden Joep van den Eijkel en Ingmar Loman iets doen tegen de maatschappelijke onrust die was ontstaan. Een dag na de moord ontstond het idee om een rood polsbandje met de tekst “Band Tegen Geweld” (“BTG”) te ontwikkelen en de opbrengst uit de verkoop hiervan te schenken aan de Stichting Tegen Zinloos Geweld.

In totaal hebben de initiatiefnemers 300.000 rode BTG-polsbandjes laten produceren waarvan er tot op heden zo’n 200.000 zijn verkocht, dan wel weggegeven. De verkoop van de polsbandjes heeft een bedrag van ruim € 113.000 opgebracht (exclusief btw). Aan kosten is een bedrag van zo’n € 103.000 (exclusief btw) besteed. Deze kosten kunnen als volgt worden gespecificeerd:

  •  circa € 60.000 ten behoeve van de ontwikkeling en productie van de polsbandjes;
  •  circa € 19.000 aan reclamekosten (website, posters, displays en advertentie);
  •  circa € 24.000 aan vervoerskosten van China naar Nederland, vervoerskosten binnen Nederland en overige kosten, waaronder een geringe vergoeding voor de urenbesteding van zo’n 8 medewerkers van de onderneming van Joep van den Eijkel.

Joep van den Eijkel verwacht dat het uiteindelijke resultaat van dit initiatief zo’n € 10.000 à € 20.000 zal bedragen en is voornemens dit bedrag te schenken aan de Stichting Tegen Zinloos Geweld.

Hoewel Van den Eijkel blij is met elke euro die hij aan de Stichting kan schenken, had hij gehoopt dat er meer over zou blijven uit het geïnitieerde project. Het achterblijven van verwachte aantal te verkopen polsbandjes wijt hij echter aan de aandacht die eind december is gegaan naar de slachtoffers van de tsunami alsmede aan de publiciteitskracht van de initiatiefnemers van het oranje respect2all polsbandje, dat qua doelstelling en tijd van promotie zijn initiatief overlapte.

De communicatie aan donateurs (kopers van het polsbandje) vond in eerste instantie plaats door middel van een website (www.bandtegengeweld.nl). Deze website is echter eind januari uit de lucht gehaald, “als gevolg van de intensieve tijdsbesteding die noodzakelijk was, met name om het chatgedrag van jeugdig Nederland te censureren”.
De initiatiefnemers zijn niet voornemens nader te communiceren over de resultaten van het project, daar zij elke overgebleven euro liever schenken aan de Stichting Tegen Zinloos Geweld, maar hopen door middel van hun medewerking aan dit onderzoek donateurs toch van transparantie in behaalde resultaten te kunnen voorzien.

Tip van de Donateursvereniging:
“Zoek bij een dergelijk initiatief sponsors die (een deel van) de productie-, logistieke en/of marketingkosten voor haar rekening willen nemen. Andere projecten laten zien dat dit een positief effect heeft op het percentage van de opbrengst dat uiteindelijk aan de doelstelling kan worden besteed. Verder zou het verwijderen van uitsluitend de chat-optie van de website de mogelijkheid open hebben gehouden om (met een minimum aan kosten en tijdsbesteding) via de website over resultaten te communiceren aan kopers van de Band Tegen Geweld polsbandjes”.

Respect (rood)

Eind 2004 is door jongerenmagazine Break out! (onderdeel van Sanoma uitgevers) een rood polsbandje met daarop de tekst “Respect” verstrekt bij een speciale uitgave van hun magazine. Deze uitgave was enkel in de losse verkoop verkrijgbaar, waartoe de normale prijs eenmalig was verhoogd met € 0,55. Met deze actie wil Break out! haar lezers een statement laten maken tegen agressie en geweld.

In totaal zijn er door Sanoma 36.768 polsbandjes bij de speciale Break out! uitgave verkocht. In totaal is hiermee ruim € 20.000 gegenereerd. De inkoop- en productiekosten (circa € 10.000) alsmede de kosten van radiocommercials (zo’n € 14.500) zijn geheel voor rekening van Sanoma gekomen. De extra opbrengst van de Break out! oplage, onder aftrek van BTW en een geringe retailmarge bedraagt € 14.700 en zal geheel ten goede komen aan de Landelijke Stichting tegen Zinloos Geweld.

Als gevolg van de hoge vraag naar “Respect” polsbandjes zijn er door de Landelijke Stichting tegen Zinloos Geweld nog 25.000 bandjes extra besteld en verkocht voor een bedrag van € 1,- . De stichting schat dat per additioneel verkocht polsbandje zo’n € 0,20 (opbrengst minus productie- en handling-kosten) overblijft ter besteding aan haar doelstelling.

Websites van Sanoma en Break out! maken geen melding van het geïnitieerde project. Ook op de website van de Landelijke Stichting tegen Zinloos Geweld (www.zinloosgeweld.nl) wordt het behaalde resultaat niet gemeld.

Tip van de Donateursvereniging:
“Uit de door Sanoma geïnitieerde actie blijkt dat sponsorvergoedingen een positief effect hebben op het percentage van de opbrengst dat uiteindelijk aan de doelstelling kan worden besteed. De aanschaf en verkoop van additionele bandjes door de Landelijke Stichting tegen Zinloos Geweld zou door sponsoring wellicht een relatief hoger resultaat voor de doelstelling kunnen genereren. Wij pleiten verder voor het opnemen van resultaten op de websites teneinde op transparante wijze met donateurs over behaalde resultaten te kunnen publiceren”.

Stand Up Speak Up (zwart & wit)

Uit protest tegen steeds meer racistische incidenten in het voetbal hebben Thierry Henry, zijn sponsor Nike en andere topspelers over heel Europa, de Stand Up Speak Up (“SUSU”) campagne opgezet. De campagne is ontworpen om de zwijgende meerderheid van niet-racistische supporters aan te moedigen hun stem te verheffen tegen racistische beledigingen in de stadions. Het symbool van de campagne zijn twee in elkaar vervlochten polsbandjes, één zwart en één wit.

In ruil voor de polsbandjes worden de supporters gevraagd een schenking van € 2 te doen ten behoeve van een centraal Stand Up Speak Up fonds dat door de Koning Boudewijnstichting (“KBF”) wordt beheerd. De KBF werkt met nationale partnerorganisaties in verschillende landen in Europa om fondsen te verstrekken aan groepen of organisaties met programma’s tegen racisme en discriminatie in het voetbal. In Nederland is deze partnerorganisatie het Oranje Fonds. Op de verpakking van de polsbandjes staat: “… At least 75% of all money donated will go to anti-racism projects and initiatives across Europe supported by KBF.*” Met als extra toelichting: “*A maximum of 25% of all money donated will go towards covering the actual costs of the wristbands. Any amount exceeding the actual costs will also remain with KBF.”

In Nederland zijn tot en met augustus zo’n 121.000 polsbandjes gedistribueerd via Nike’s distributienetwerk. Omdat supporters worden verzocht (en niet verplicht) om € 2 te doneren, is het voor Nike niet mogelijk de exacte opbrengst na te gaan. Donaties worden door distributeurs rechtstreeks op een bankrekening van de KBF gestort en de volledigheid van donaties is min of meer gebaseerd op vertrouwen. Ook is het aantal onverkochte polsbandjes dat nog bij de distributeurs ligt niet na te gaan.

In totaal zijn er 5 miljoen polsbandjes geproduceerd, waarvan de eerste miljoen volledig betaald zijn door Nike. De overige 4 miljoen polsbandjes kostten ongeveer € 2,6 miljoen (€ 0,65 per polsbandje) bestaande uit productie-, distributie- en overige kosten. Alle marketing activiteiten, inclusief een TV-campagne, zijn uit Nike’s marketing budget betaald. Er zijn door de distributie van polsbandjes geen opbrengsten voor Nike gegenereerd. Nike, de KBF en het Oranje Fonds konden op het moment van het onderzoek nog geen informatie verstrekken over de kosten die de KBF of het Oranje Fonds voor hun diensten in rekening zullen gaan brengen.

Nike schat dat voor geheel Europa een opbrengst van zo’n € 8 miljoen zal worden gegenereerd (gebaseerd op donaties van € 2 voor 80% van het geproduceerde aantal polsbandjes) waarvan zo’n € 5 miljoen (62,5% van de geschatte opbrengst) verwacht wordt over te blijven ter besteding aan SUSU’s doelstellingen.

Omdat de campagne nog niet is afgerond is Nike niet in staat om de totale financiële resultaten te presenteren. Financiële resultaten tot op heden zijn eveneens niet verstrekt, niet voor de Europese en eveneens niet voor het “ontvlochten” Nederlandse deel van de campagne.

Er is nog niet besloten hoe de beschikbare opbrengsten verdeeld zullen gaan worden over de verschillende landen. De KBF en de nationale partners hebben onlangs een procedure gelanceerd waarbij organisaties verzoeken kunnen indienen om een deel van de opbrengst aan hen ter beschikking te stellen. Het is de bedoeling om die programma’s te honoreren die een lange termijn impact hebben ten behoeve van SUSU’s doelstellingen.

SUSU communiceert over doelstellingen en voortgang van de campagne door middel van haar website (www.standupspeakup.com). Financiële resultaten zijn nog niet opgenomen op de website. SUSU heeft echter wel de intentie uitgesproken om financiële resultaten en bestedingen op haar website op te nemen wanneer de campagne is afgerond.

Tip van de Donateursvereniging:
“Hoewel alle betrokkenen de intentie zullen hebben om ontvangen gelden aan de doelstelling van SUSU te besteden, is het wel aan te bevelen bij een dergelijk initiatief een procedure te implementeren die het mogelijk maakt om de volledigheid van opbrengsten te verifiëren.
De belofte op de verpakking om minstens 75% van de opbrengst aan projecten te besteden, kan dan ook worden geverifieerd. Om donateurs te informeren zouden ook tussentijds financiële resultaten per land kunnen worden gecommuniceerd via de website. Een transparante informatievoorziening over opbrengsten per land alsmede (de procedure voor) allocatie van bestedingen bevelen wij eveneens aan.”

Conclusies:

  • Naast de financiële resultaten hebben de polsbandjes ook awareness bevorderd. Dat is een niet te meten positief effect: betrokkenheid.
  • Het was niet eenvoudig om informatie te vinden. Het kostte een professional 3 weken full time, verdeeld over 3 maanden om bovenstaande informatie te verzamelen. Als je als donateur zoiets wilt uitzoeken, dan geef je snel op.
  • Feitelijk zijn niet bijzonder veel financiële details verstrekt en laat de communicatie en verantwoording bij dit soort initiatieven in veel gevallen te wensen over.
  • Soms wijkt informatie op de verpakking over het percentage van de opbrengst dat besteed wordt aan de doelstelling af van informatie op de website, of van het werkelijk behaalde resultaat. Hierover wordt nauwelijks gecommuniceerd.
  • Niet alle acties verlopen even succesvol of volgens de goedbedoelde planning. Wees niet bang om hierover te communiceren, ook over zaken die misschien zijn tegengevallen. Hier kunnen anderen van leren.
  • Omdat blijkt dat organisaties vaak resultaten van verschillende acties bundelen, is moeilijk of niet na te gaan wat het resultaat van een bepaalde actie was. Zo zouden onsuccesvolle acties gecompenseerd kunnen worden door succesvolle. Beter zou zijn om over iedere afzonderlijke actie verantwoording af te leggen.
  • Het is vreemd dat er geen enkele instantie is die dit soort acties registreert, monitort, reguleert en/of controleert.
Advertisements